Tożsamość płciowa klienta kupującego bilet a RODO

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej poinformował w komunikacie prasowym z dnia 9 stycznia 2025 r., że „zbieranie danych dotyczących form grzecznościowych odnoszących się do klientów nie jest obiektywnie konieczne, zwłaszcza gdy ma ono na celu personalizację komunikacji handlowej”.[1] Innymi słowy, tożsamość płciowa klienta nie należy do danych niezbędnych do zakupu biletu.

Sprawa dotyczyła francuskiego przedsiębiorstwa kolejowego SNCF Connect, które wymagało podania danych dotyczących form grzecznościowych („Pan” lub „Pani”) podczas każdego zakupu internetowego biletu na przejazd. Stowarzyszenie Mousse zaskarżyło przed francuskim organem ochrony danych osobowych (CNIL) tę praktykę. W konsekwencji Trybunał wskazał, że zbierane dane muszą być adekwatne, stosowne oraz ograniczone do tego, co niezbędne do celów, w których są przetwarzane. Podstawową zasadą przetwarzania danych osobowych jest zapewnienie minimalizacji danych. Przedsiębiorstwo kolejowe mogłoby wdrożyć komunikację handlową opartą na ogólnych zwrotach grzecznościowych.

Trybunał przypomniał, że RODO przewiduje wyczerpujący i zamknięty wykaz przypadków, w których przetwarzanie danych osobowych można uznać za zgodne z prawem. Taka personalizacja komunikacji handlowej nie wydaje się obiektywnie konieczna do prawidłowego wykonania umowy przewozu koleją. Przetwarzanie danych może być niezbędne do celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub osobę trzecią. Trybunał wskazał, kiedy takiego przetwarzania nie można uznać za niezbędne. W szczególności przetwarzania nie można uznać za niezbędne, jeżeli prawa podstawowe i wolności klientów mogą mieć nadrzędny charakter wobec prawnie uzasadnionego interesu, między innymi z uwagi na ryzyko dyskryminacji ze względu na tożsamość płciową. Ponadto trzeba informować klientów o takim przetwarzaniu, a samo przetwarzanie ograniczyć do tego, co jest ściśle niezbędne do realizacji prawnie uzasadnionego interesu.

[1] komunikat prasowy TSUE w sprawie C-394/23, Mousse https://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2025-01/cp250002pl.pdf (dostęp: 14.01.2025).

Powyższe zdjęcie przedstawia Most na Tarze w Czarnogórze.